Sự bùng nổ của nhu cầu AI đang thúc đẩy các nhà sản xuất chip mở rộng công suất logic và bộ nhớ, đồng thời tạo thêm áp lực lên nguồn cung silicon wafer. Trong bối cảnh nguồn cung wafer 12 inch ngày càng thắt chặt, giá các hợp đồng dài hạn (LTA) cho năm 2027 được dự báo sẽ tăng đáng kể, đặc biệt đối với wafer polished.

Theo Commercial Times, giá LTA mới trong năm 2027 có thể tăng 15%–25% đối với wafer epitaxial (epi) 12 inch và hơn 40% đối với wafer polished. Với một số khách hàng thuộc nhóm thứ cấp, mức tăng thậm chí có thể vượt 50%.

Các nhà phân tích được Commercial Times dẫn lại cũng cho rằng giá wafer 12 inch trên thị trường giao ngay có thể vượt mức giá LTA hiện tại ngay từ quý IV/2026. Nếu xảy ra, mức giá giao ngay này có thể trở thành cơ sở tham chiếu mới cho các cuộc đàm phán hợp đồng năm 2027. Xu hướng tăng giá được dự báo có thể tiếp tục sang năm 2028 nếu nguồn cung vẫn duy trì ở trạng thái hạn chế.

Chu kỳ gia hạn LTA mới tạo thêm áp lực lên giá wafer

Diễn biến giá cũng diễn ra đúng vào thời điểm ngành wafer bước vào một chu kỳ gia hạn hợp đồng dài hạn mới. Theo Star Market Daily, một số hợp đồng wafer được ký trong giai đoạn đại dịch COVID-19 sẽ hết hạn trong năm nay hoặc năm 2027.

Trong khoảng hai đến ba năm qua, chi phí nguyên vật liệu, điện năng và xây dựng nhà máy sản xuất bán dẫn đều tăng đáng kể. Vì vậy, các hợp đồng được gia hạn được kỳ vọng sẽ đi kèm mức điều chỉnh giá ít nhất ở mức hai chữ số, theo nguồn tin này.

Tuy nhiên, mức tăng giá sẽ không đồng nhất giữa các loại sản phẩm và nhóm khách hàng. Commercial Times cho rằng wafer epitaxial có thể ghi nhận mức tăng tương đối vừa phải, trong khi wafer polished chịu áp lực tăng mạnh hơn. Giá LTA cuối cùng sẽ phụ thuộc vào cơ cấu sản phẩm cũng như đặc điểm của từng khách hàng.

Theo Star Market Daily, nhu cầu wafer 12 inch chủ yếu đến từ các ứng dụng trên các tiến trình công nghệ tiên tiến, bao gồm AI computing, smartphone và PC. Trong khi đó, wafer 8 inch và 6 inch chủ yếu được sử dụng trong các ứng dụng bán dẫn công suất cho ô tô và công nghiệp.

AI và CoWoS trở thành động lực quan trọng của nhu cầu wafer

Nhu cầu từ AI đang ngày càng tác động trực tiếp đến chuỗi cung ứng silicon wafer. Theo Wccftech, wafer epitaxial được tạo ra bằng cách hình thành một lớp silicon đơn tinh thể trên bề mặt wafer và là loại wafer được sử dụng phổ biến trong chuỗi cung ứng chip AI, trong đó có các sản phẩm được sản xuất bởi TSMC.

Commercial Times, dẫn nguồn từ các nhà phân tích, dự báo tổng công suất CoWoS có thể tăng 70,9% so với cùng kỳ trong năm 2027. Trong cùng thời gian, lượng xuất xưởng GPU và AI ASIC được dự báo tăng 44,9%.

Sản lượng CPU tổng cộng của Intel, AMD và NVIDIA cũng được dự báo tăng 36%. Nếu các dự báo này được hiện thực hóa, nhu cầu wafer 12 inch và silicon interposer sẽ tiếp tục tăng theo sự mở rộng của hạ tầng AI.

Wccftech cũng cho biết chuỗi cung ứng silicon wafer toàn cầu tập trung chủ yếu tại châu Á và Đức, với GlobalWafers và SUMCO nằm trong nhóm các nhà cung cấp lớn.

GlobalWafers có thể hưởng lợi từ chu kỳ tăng giá

Cùng với sự gia tăng của giá bán và sản lượng wafer, GlobalWafers có thể ghi nhận mức cải thiện đáng kể về giá bán trung bình (ASP).

Theo số liệu được Commercial Times dẫn lại, ASP wafer 12 inch của GlobalWafers được dự báo tăng 32,6% so với cùng kỳ, từ 92 USD/wafer trong năm 2026 lên 122 USD/wafer trong năm 2027.

Nếu xu hướng này tiếp tục, ASP được dự báo tăng thêm 36,9%, lên 166 USD/wafer vào năm 2028.

Wccftech cũng dẫn lại dự báo cho thấy lượng wafer xuất xưởng có thể tăng từ 11,9 triệu wafer mỗi quý trong năm 2026 lên 16,1 triệu wafer trong năm 2027 và 21,7 triệu wafer trong năm 2028.

Giá tăng chưa đồng nghĩa với mở rộng công suất mới

Mặc dù giá wafer đang có xu hướng tăng, mức tăng hiện tại có thể chưa đủ để thúc đẩy một làn sóng đầu tư công suất mới trên quy mô lớn.

Theo BigGo Finance, dẫn lời Chủ tịch SUMCO Jiro Tatsuta hồi tháng 8/2026, giá wafer cần tăng cao hơn đáng kể để có thể tạo đủ động lực cho các khoản đầu tư mới. Ông cho rằng mức tăng 5%–10% là chưa đủ để bù đắp chi phí.

Tatsuta cũng duy trì quan điểm thận trọng đối với việc gia hạn các LTA trong bối cảnh vẫn còn những bất định về khả năng duy trì nhu cầu và lạm phát. SUMCO hiện chưa có kế hoạch quay trở lại mở rộng công suất nhà máy mới trong ngắn hạn.

Điều này cho thấy thị trường wafer đang đứng trước một bài toán cân bằng giữa nhu cầu AI tăng nhanh, chi phí sản xuất cao hơn và khả năng mở rộng nguồn cung. Nếu nhu cầu từ AI, GPU, ASIC và các công nghệ đóng gói tiên tiến tiếp tục tăng, áp lực lên nguồn cung wafer 12 inch có thể còn kéo dài trong những năm tới.

Nguồn: Commercial Times, Star Market Daily, Wccftech, BigGo Finance.